Skandiy

21
Sc
Guruh
3
Davr
4
Blok
d
Protonlar
Elektronlar
Neytronlar
21
21
24
Umumiy xususiyatlar
Atom raqami
21
Atom massasi
44,955912
Mass raqami
45
Turkum
Oʻtish metallar
Ranggi
Kumush
Radioaktivlik
Yoʻq
Lotincha Scandia, Skandinaviya so'zidan
Kristall tuzilma
Oddiy olti burchakli
Tarix
1879 yilda Lars Fredrik Nilson va uning jamoasi eukseniyt va gadolinit minerallarida skandiyni aniqladi.

Nilson yuqori soflikdagi 2 gramm skandiy oksidi tayyorladi.

Per Teodor Kleve skandiy Mendeleevning eka-bor uchun bashorat qilgan xususiyatlariga ega ekanligini ko'rsatdi.

Metall skandiy birinchi marta 1937 yilda Fisher va uning hamkasblari tomonidan tayyorlandi.
Qobiqdagi elektronlar soni
2, 8, 9, 2
Elektron konfiguratsiyasi
[Ar] 3d1 4s2
Sc
Skandiumning barqaror shakli supernovlarda r-jarayon orqali hosil bo'ladi
Jismoniy xususiyatlar
Faza
Qattiq modda
Zichlik
2,989 g/cm3
Erish harorati
1814,15 K | 1541 °C | 2805,8 °F
Qaynash harorati
3109,15 K | 2836 °C | 5136,8 °F
Eritish issiqligi
16 kJ/mol
Bugʻlanish issiqligi
318 kJ/mol
Solishtirma issiqlik sigʻimi
0,568 J/g·K
Yer po‘stidagi miqdori
0,0026%
Olamdagi miqdori
3×10-6%
Ultratoza
Rasm manbalari: Images-of-elements
Ultratoza kristall skandiy
CAS raqami
7440-20-2
PubChem CID raqami
23952
Atom xususiyatlari
Atom radiusi
162 pm
Kovalentlik radiusi
170 pm
Elektrmanfiylik
1,36 (Poling boʻyicha)
Ionlashish potensiali
6,5615 eV
Molyar hajm
15,0 cm3/mol
Issiqlik oʻtkazuvchanlik
0,158 W/cm·K
Oksidlanish darajasi
1, 2, 3
Qo‘llanilish sohalari
Skandiy sport anjomlarida, masalan golf tayoqlari, beysbol koptokları, velosiped ramkalari va baliq ovlash tayoqlarida ishlatiladi.

Skandiy yodid, natriy yodid bilan birga, o'zgartirilgan simob bug'li lampa shakliga qo'shilganda metall galogenli lampa shakli hosil qiladi.

Radioaktiv izotop 46Sc neft zavodlarida kuzatuvchi agent sifatida ishlatiladi.
Skandiy past toksiklikka ega deb hisoblanadi
Izotoplar
Barqaror izotoplar
45Sc
Beqaror izotoplar
36Sc, 37Sc, 38Sc, 39Sc, 40Sc, 41Sc, 42Sc, 43Sc, 44Sc, 46Sc, 47Sc, 48Sc, 49Sc, 50Sc, 51Sc, 52Sc, 53Sc, 54Sc, 55Sc, 56Sc, 57Sc, 58Sc, 59Sc, 60Sc